Trong văn bản giải trình về báo cáo mới công bố của World Bank, Tổng cục Thuế cho rằng con số 1.050 giờ đóng thuế chưa chính xác và doanh nghiệp có thể tiết kiệm thời gian hơn nữa nếu hồ sơ chuẩn.

Theo báo cáo môi trường kinh doanh 2010 do Ngân hàng Thế giới (World Bank) công bố hôm 9/9, mỗi năm doanh nghiệp trong nước mất 1.050 giờ đóng thuế, trong khi con số tương tự ở Singapore chỉ là 84 giờ. Thủ tục hành chính vẫn rườm rà đã góp phần kéo Việt Nam tụt hạng về môi trường kinh doanh.

Tổng cục Thuế cho rằng, kết quả nghiên cứu này chưa phản ánh trung thực chi phí thời gian tuân thủ thuế của doanh nghiệp. Con số 1.050 giờ mà WB công bố, gồm cả thời gian mà doanh nghiệp dành cho việc khai và nộp bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế thay cho người lao động. Số thời gian thực hiện thủ tục bảo hiểm chiếm tới 400 giờ của doanh nghiệp, trong khi cơ quan thuế lại không quản lý phần việc này. Như vậy, thời gian làm thủ tục liên quan đến 2 sắc thuế VAT, thu nhập doanh nghiệp và các khoản thu khác của ngành thuế chỉ còn 650 giờ.

Cụ thể, chi phí thời gian tuân thủ thuế VAT hiện nay là 300 giờ, trong đó, thời gian chủ yếu dành cho việc nhập hóa đơn, lập bảng kê hàng hóa dịch vụ mua vào, bán ra và rà soát lại chi tiết các loại giấy tờ kể trên để đảm bảo đầy đủ, không trùng lặp. Giả định số lượng hóa đơn mua vào bán ra trung bình mỗi tháng là 500 số, mỗi hóa đơn được xử lý trong khoảng thời gian 3 phút (thời gian được đo đếm qua kinh nghiệm làm việc của các nhân viên tư vấn thuế tại Công ty kiểm toán và tư vấn- PwC), tương đương 1.500 phút mỗi tháng (25 giờ) và bằng 300 giờ mỗi năm.

Số thời gian còn lại dành cho việc điền mẫu biểu, ký duyệt tờ khai, nộp tờ khai là 50 giờ trong một năm, chia cho 12 tháng, mỗi tháng mất 4 giờ. Như vậy, thời gian mà mỗi doanh nghiệp thực hiện nghĩa vụ thuế VAT phần lớn dành vào việc nhập chi tiết hóa đơn hàng hóa dịch vụ mua vào, bán ra. Trong trường hợp này, hóa đơn đã bị nhập 2 lần, một lần nhập hạch toán kế toán và một lần nhập để lập bảng kê liên quan đến thuế.

Nếu doanh nghiệp thực hiện công tác kế toán trên máy tính đầy đủ, thì cùng một lần nhập hóa đơn sẽ phục vụ cho cả 2 mục đích: kế toán hạch toán kinh doanh của doanh nghiệp và kế toán thuế. Tổng cục Thuế cho rằng chi phí thời gian 300 giờ tính riêng cho mục đích tuân thủ nghĩa vụ thuế trong báo cáo đánh giá môi trường kinh doanh là chưa thỏa thỏa đáng.

350 giờ còn lại trong tổng số 650 là khoảng thời gian doanh nghiệp dành cho nghĩa vụ thuế thu nhập doanh nghiệp. Trong đó, công việc kê khai quyết toán thuế mất khoảng 308 giờ. 176 giờ còn lại dành để tập hợp chứng từ và tính các khoản thu nhập chịu thuế. Còn thời gian xem xét phê duyệt tờ khai bởi kế toán trưởng, ban lãnh đạo và kiểm toán là 104 giờ mỗi năm.

Tổng cục Thuế cho rằng, doanh nghiệp hoàn toàn có thể tiết kiệm thời gian, đơn giản hóa thủ tục nếu sổ sách chuẩn và tách riêng cho việc lập, lưu giữ các chứng từ chỉ liên quan đến thuế. Khi ấy, các thủ tục về thuế thu nhập doanh nghiệp chỉ còn khoảng 81 giờ, thấp hơn 3 giờ so với Singapore.

Phó tổng cục trưởng - Tổng cục Thuế Nguyễn Đình Vu cho hay bản báo cáo năm 2008 và 2009 của Ngân hàng thế giới đều đưa ra con số 1.050 giờ hoàn tất thủ tục thuế, tuy nhiên, đã có những thay đổi nhất định trong việc nghiên cứu các vấn đề liên quan đến việc tuân thủ pháp luật thuế.

Chẳng hạn, tính riêng về thời gian tuân thủ pháp luật thuế của doanh nghiệp, theo báo cáo Môi trường kinh doanh năm 2009 là 650 giờ mỗi năm, giảm 183 giờ so với báo cáo năm 2008 (báo cáo Môi trường kinh doanh năm 2008 chi phí thời gian tuân thủ pháp luật thuế là 833 giờ). Số thời gian giảm đi này là do từ 1/1/2009 Việt Nam thực hiện Luật thuế Thuế thu nhập cá nhân.

Tổng cục Thuế cho hay theo giả định của WB thì lao động tại doanh nghiệp có 2 người phụ thuộc, được triết trừ gia cảnh, do đó sẽ không phải đóng thuế. Tuy nhiên, số giờ dành cho công tác bảo hiểm xã hội và bảo hiểm y tế lại tăng lên một cách đáng kể - 400 giờ (so với 222 giờ tại báo cáo năm 2008) dẫn đến chỉ số chung về nộp thuế theo cách tính toán của WB trong 2 năm 2008 và 2009 là không thay đổi.

Dù vậy, Phó tổng cục - Nguyễn Đình Vu cho rằng, cơ quan thuế vẫn cần phải cải thiện hơn nữa nhằm giảm thiểu những thủ tục về thuế cho doanh nghiệp.

So với năm 2008, trong lần nghiên cứu này WB có đưa vào một số giả định như thuế chuyển quyền sử dụng đất, phí xăng dầu, lệ phí trước bạ. Tuy nhiên, theo nhận định thì với quy mô nhỏ như vậy, rất ít doanh nghiệp ở Việt Nam có hoạt động chuyển quyền sử dụng đất.

Theo VnExpress